Cây cà chua có ưa nắng không? Đây là thắc mắc của nhiều người khi bắt đầu trồng cà chua tại nhà. Ánh sáng là yếu tố quan trọng quyết định khả năng sinh trưởng, ra hoa và đậu quả của cây. Cùng SFARM qua bài viết dưới đây hiểu đúng nhu cầu ánh sáng của cây cà chua.
1. Cây cà chua có ưa nắng không?
Cây cà chua có ưa nắng không? Câu trả lời là có, ánh sáng quyết định trực tiếp đến sự phát triển của cây cà chua. Vì vậy, nắm rõ nhu cầu ánh sáng sẽ giúp cây sinh trưởng khỏe mạnh và cho năng suất tốt.
Cây cà chua là loại cây rất ưa nắng và cần nhiều ánh sáng để sinh trưởng, ra hoa và đậu quả. Cây nên được nhận tối thiểu 6–8 giờ nắng trực tiếp mỗi ngày, lý tưởng nhất là 8–10 giờ.
Khi đủ nắng, cây quang hợp tốt, thân cứng cáp, lá xanh đậm và hạn chế hiện tượng vươn dài. Đây cũng là điều kiện giúp cây ra hoa đều và đậu quả hiệu quả hơn.
Nếu chỉ nhận dưới 4–5 giờ nắng mỗi ngày, cây sẽ phát triển yếu, thân mảnh, dễ đổ ngã, ra ít hoa, quả nhỏ và hương vị kém hơn.
Nên trồng cây ở nơi thông thoáng, không bị che bóng bởi cây lớn hoặc công trình. Với cây trồng trong chậu, nên đặt tại vị trí đón nhiều nắng, thường là hướng Nam hoặc Đông Nam.
Khi nhiệt độ vượt 35°C kèm nắng gắt kéo dài, hoa có thể bị rụng. Lúc này nên che lưới giảm nắng nhẹ vào thời điểm nắng nóng nhất trong ngày.
Nếu trồng trong nhà hoặc nơi thiếu sáng, nên đặt cây gần cửa sổ có nắng hoặc bổ sung đèn trồng cây.
2. Cà chua cần bao nhiêu giờ nắng?
Thời gian chiếu sáng mỗi ngày ảnh hưởng lớn đến khả năng quang hợp, sinh trưởng và năng suất của cây. Đảm bảo đủ số giờ nắng sẽ giúp cây phát triển ổn định và ra hoa, đậu quả tốt.
Cà chua cần tối thiểu 6–8 giờ nắng trực tiếp mỗi ngày, trong đó 8–10 giờ là điều kiện lý tưởng để cây phát triển khỏe mạnh.
Nếu chỉ nhận dưới 4–5 giờ nắng, cây sẽ thiếu sáng, thân cao yếu, lá nhạt màu, ra ít hoa, hoa dễ rụng, quả nhỏ và năng suất giảm.
Mức 6–8 giờ nắng giúp cây sinh trưởng ổn định và thường được khuyến nghị khi trồng tại ban công, sân thượng hoặc vườn nhà.
Khi được chiếu sáng 8–10 giờ, cây quang hợp hiệu quả, quả to, ngọt hơn, năng suất cao và ít sâu bệnh nhờ thân lá khỏe, nhanh khô sau mưa hoặc sương.
Nắng buổi sáng trước 10 giờ và buổi chiều sau 15 giờ thuận lợi cho quang hợp hơn nắng gắt giữa trưa.
Trong những ngày nhiệt độ trên 35°C, nắng kéo dài có thể làm hoa rụng hoặc quả bị rám nắng. Có thể che lưới giảm nắng khoảng 20–30% vào khung giờ 11–14 giờ.
Nếu thiếu ánh sáng tự nhiên, có thể bổ sung đèn trồng cây khoảng 12–14 giờ mỗi ngày. Đồng thời, nên tránh đặt cây ở vị trí bị tường, mái nhà hoặc cây lớn che bóng trong phần lớn thời gian ban ngày.
3. Dấu hiệu cây cà chua thiếu nắng
Khi không nhận đủ ánh sáng, cây cà chua sẽ biểu hiện rõ qua hình thái, màu sắc và khả năng ra hoa, đậu quả. Nhận biết sớm các dấu hiệu này sẽ giúp điều chỉnh vị trí trồng và chăm sóc kịp thời.
Thân cây thường vươn cao bất thường, mảnh và mềm do phải tìm nguồn sáng. Khoảng cách giữa các đốt lá dài hơn bình thường, khiến cây dễ gãy đổ và không đủ cứng cáp để nâng đỡ tán lá cũng như quả.
Lá cây chuyển sang màu xanh nhạt hoặc hơi vàng vì khả năng quang hợp giảm. Lá thường mỏng, mềm hơn và có xu hướng nghiêng về phía có ánh sáng.
Thiếu nắng cũng làm cây khó phân hóa mầm hoa nên số lượng hoa giảm. Nếu có hoa, hoa thường nhỏ, yếu và dễ rụng trước khi đậu quả.
Khả năng đậu quả giảm khiến quả phát triển chậm, kích thước nhỏ và vị nhạt hơn do lượng đường tích lũy không cao.
Khi thiếu ánh sáng, thân và lá khô chậm, tạo điều kiện cho nấm bệnh phát triển. Đồng thời, cây suy yếu nên sức chống chịu với sâu bệnh cũng giảm.
Bộ rễ cũng phát triển kém do cây không có đủ năng lượng để phân bổ cho quá trình sinh trưởng. Điều này làm giảm khả năng hút nước và dinh dưỡng.
Để khắc phục, nên chuyển chậu đến nơi có ít nhất 6 giờ nắng trực tiếp mỗi ngày, cắt tỉa các vật cản che bóng và bổ sung đèn trồng cây khi cần. Với những cây đã vươn cao, có thể sử dụng cọc hoặc giàn để hạn chế gãy đổ trong thời gian cây phục hồi.
Xem thêm: 10 bệnh thường gặp trên cây cà chua và cách nhận biết sớm
4. Dấu hiệu cây bị nắng nóng quá mức
Ngoài thiếu sáng, cây cũng có thể bị ảnh hưởng khi phải chịu nắng gắt và nhiệt độ cao trong thời gian dài. Việc nhận biết sớm các dấu hiệu sẽ giúp hạn chế ảnh hưởng đến quá trình sinh trưởng và đậu quả.
Lá cây thường héo rũ vào thời điểm 11–15 giờ. Nếu cây được tưới đủ nước nhưng chiều mát vẫn hồi phục, đây là dấu hiệu của tình trạng stress nhiệt.
Lá cũng có thể bị cháy nắng với các mảng khô, giòn, chuyển sang màu nâu hoặc trắng bạc, đặc biệt ở những lá nhận ánh nắng trực tiếp nhiều nhất.
Quả dễ xuất hiện các vết loang màu trắng vàng hoặc nâu nhạt trên phần vỏ hướng nắng. Sau đó, các vị trí này khô cứng và đóng vảy.
Nhiệt độ ban ngày trên 32–35°C kèm nắng gắt liên tục còn làm hạt phấn bị ảnh hưởng, khiến hoa rụng nhiều và giảm tỷ lệ đậu quả.
Nắng nóng cũng làm đất khô nhanh hơn, cây dễ thiếu nước dù vẫn tưới theo lịch cũ. Nếu tình trạng kéo dài, cây sẽ sinh trưởng chậm, ít cành nhánh mới do phải tiêu hao năng lượng để chống chịu.
Cách khắc phục
Có thể che lưới giảm nắng vào thời điểm 11–15 giờ, duy trì tưới nước đều và giữ ẩm ổn định cho đất. Phủ gốc để giảm nhiệt độ bề mặt, hạn chế tỉa lá quá nhiều và ưu tiên vị trí có nhiều nắng buổi sáng nhưng giảm bớt nắng gắt buổi chiều.
5. Nên đặt chậu cà chua ở đâu?
Vị trí đặt chậu quyết định lượng ánh sáng, độ thông thoáng và khả năng phát triển của cây. Tùy điều kiện không gian, có thể đặt chậu ở ban công, sân thượng hoặc sân vườn để đáp ứng nhu cầu ánh sáng của cây.
5.1. Ban công
Ban công là vị trí được nhiều người lựa chọn vì thuận tiện chăm sóc hằng ngày.
Nên đặt chậu tại ban công hướng Nam hoặc Đông Nam để cây nhận được nhiều ánh sáng. Hạn chế hướng Tây vì nắng chiều quá gắt có thể làm lá héo và quả bị rám nắng.
Đặt chậu sát lan can hoặc nơi không bị mái che, ô văng che khuất ánh sáng. Đồng thời ưu tiên khu vực thông thoáng để giảm ẩm và hạn chế nấm bệnh.
Nếu ban công chỉ nhận dưới 6 giờ nắng mỗi ngày, có thể bổ sung đèn trồng cây hoặc sử dụng chậu dễ di chuyển để đón nắng.
5.2. Sân thượng
Sân thượng thường là vị trí lý tưởng vì cây có thể nhận ánh nắng trực tiếp trong phần lớn thời gian ban ngày.
Tuy nhiên, mái bê tông hoặc mái tôn hấp thụ nhiều nhiệt nên cần kê chậu cao hoặc lót vật liệu cách nhiệt bên dưới để giảm nhiệt cho bộ rễ.
Trong những ngày nhiệt độ trên 35°C, nên che lưới giảm nắng vào thời điểm nắng gắt để hạn chế cây bị sốc nhiệt.
Do sân thượng thường có gió mạnh, cần cố định cây bằng cọc hoặc giàn chắc chắn để tránh gãy đổ. Đồng thời, chậu phải có khả năng thoát nước tốt để không bị đọng nước sau mưa.
5.3. Sân vườn
Sân vườn giúp cây có không gian phát triển rễ tốt hơn so với trồng trong chậu ở ban công hoặc sân thượng.
Nên chọn khu vực thông thoáng, không bị bóng râm của cây lớn, tường hoặc hàng rào che khuất trong phần lớn thời gian trong ngày.
Đất trồng cần thoát nước tốt. Nếu khu vực trồng dễ đọng nước, nên lên luống cao hoặc trồng trong chậu đặt trên nền đất.
Với đất trồng Anh/Chị có thể kham khảo đất trồng rau SFARM. Sản phẩm có kết cấu tơi xốp, giàu hữu cơ, giúp đất thông thoáng, giữ ẩm và thoát nước tốt. Đồng thời, hoạt chất Azadirachtin từ bột lá neem kết hợp với nấm đối kháng Trichoderma bản địa giúp hạn chế sâu hại, nấm bệnh, duy trì hệ vi sinh có lợi và bổ sung dinh dưỡng cho cây trong suốt quá trình sinh trưởng.
6. Cách xử lý khi vị trí trồng thiếu sáng
Nếu vị trí trồng không nhận đủ ánh sáng, vẫn có thể áp dụng một số biện pháp để cải thiện điều kiện sinh trưởng cho cây. Các giải pháp này giúp bổ sung ánh sáng hoặc tận dụng tối đa nguồn sáng sẵn có.
Bổ sung đèn trồng cây
Sử dụng đèn LED chuyên dụng đặt cách ngọn cây khoảng 20–30 cm. Chiếu sáng bổ sung khoảng 12–14 giờ mỗi ngày và nên dùng hẹn giờ để duy trì chu kỳ sáng – tối ổn định.
Di chuyển chậu theo hướng nắng
Với chậu nhỏ, có thể đặt trên bánh xe để dễ di chuyển đến vị trí có nhiều nắng hơn trong từng thời điểm của ngày.
Loại bỏ vật cản che nắng
Cắt tỉa cây cối hoặc di chuyển các vật dụng che khuất ánh sáng. Nếu bị che bởi mái hiên hoặc ô văng, có thể đặt chậu ở vị trí cao hơn hoặc sát mép ban công để tăng lượng nắng nhận được.
Tận dụng vật liệu phản chiếu ánh sáng
Đặt tấm phản quang phía sau hoặc xung quanh chậu để tăng lượng ánh sáng phản xạ vào tán lá. Bề mặt màu sáng xung quanh cũng góp phần phản chiếu ánh sáng tự nhiên.
Chọn giống cà chua chịu bóng bán phần
Một số giống cà chua bi hoặc cà chua cherry có khả năng thích nghi với điều kiện thiếu sáng tốt hơn so với giống cà chua quả to.
Điều chỉnh chế độ chăm sóc
Khi cây thiếu ánh sáng, nên giảm lượng phân đạm để tránh cây phát triển thân lá quá mức. Đồng thời tưới nước vừa phải vì cây thoát hơi nước chậm hơn, giúp hạn chế tình trạng đất ẩm kéo dài và thối rễ.
Nếu đã áp dụng các biện pháp trên nhưng cây vẫn vươn cao, ra hoa kém hoặc sinh trưởng yếu, nên chuyển chậu đến vị trí có nhiều ánh sáng hơn vì ánh sáng tự nhiên vẫn là yếu tố quan trọng đối với năng suất và chất lượng quả.
Xem thêm: Kỹ thuật chăm sóc cây cà chua theo từng giai đoạn để cây khỏe, sai quả
Để cập nhật thêm nhiều kiến thức về các loại cà chua phổ biến về đặc điểm, công dụng và cách trồng, đừng quên theo dõi SFARM BLOG. Nếu cần bổ sung dinh dưỡng cho đất trồng, đừng quên tham khảo các dòng phân bón của SFARM để cung cấp dinh dưỡng cho cây trồng.
